De maagd zal een Zoon baren

Uitwerking Bijbelstudie A. Klein Haneveld – C345 – deel 1 en 2

Enkele passages uit de studie “De maagd zal een Zoon baren” – deel 1:

Jozef, zoon van David

De engel sprak: “Jozef, zoon van David.” Wat hier eigenlijk staat, is “Jozef Ben David”, zoals men dat in het Hebreeuws zou zeggen. Ook “Bar David” zou kunnen. Dit is een zogenaamd patroniem, wat betekent dat de achternaam afgeleid is van de naam van iemands vader. Dus als ik een patroniem had, zou ik bijvoorbeeld Leenderts of Karels heten, naar mijn vader of grootvader. In dit geval heet hij dus “zoon van David,” vergelijkbaar met “van Oranje Nassau.”

Dat is een belangrijke naam en niet zomaar iets. Let wel: het gaat nu niet om “Jezus, gij zone Davids,” want dat komt later. De engel spreekt Jozef aan als “Jozef, zoon van David,” waarmee hij een grote koninklijke titel krijgt. Het is een adellijke naam die aangeeft dat hij een erfgenaam is van Adam, Seth, Enos, Kenan, Malaleel, Jared, Enoch, enzovoort – die hele lijst uit Genesis die verdergaat in Mattheüs 1 onder andere.

Geen arme timmerman

Sommigen beweren dat Jozef slechts een arme timmerman uit Nazareth was. Echter, de term “timmerman” is in dit verband zo beperkt mogelijk geïnterpreteerd, terwijl het aspect van armoede nergens expliciet in de Bijbel wordt genoemd; deze kwalificatie is door mensen toegevoegd, wellicht vanuit een verlangen naar romantiek en bescheidenheid. Want als het groot is, dan moeten we ons daaraan onderwerpen en dat willen wij liever niet.

Dat beeld leidt ertoe dat Jezus wordt voorgesteld als een arm kind, liggend in een kribbe vanwege vermeende armoede en gewikkeld in doeken omdat de luiers niet te betalen waren. Deze voorstelling vindt echter geen directe bevestiging in de Bijbelse tekst. 

Minstens drie koningen uit het oosten

Bovendien wordt verteld dat minstens drie koningen uit het oosten zijn gekomen om eer te bewijzen aan het Kind. Het is niet aannemelijk dat dergelijke wijzen of koningen zouden komen buigen voor een eenvoudig timmermanskind. Dit getuigt zowel van een onderschatting van de bezoekers als van een onderschatting van de ware betekenis en positie van de Here Jezus.

“Jozef, zoon van David.” Met deze formulering wordt dit Schriftgedeelte expliciet verbonden aan de voorgaande perikoop, waarin de erfgenamen van de troon van David centraal staan, ongeacht de feitelijke bereikbaarheid van die troon. Hiermee wordt de verhaallijn voortgezet.

“Jozef, gij zoon van David. Wees niet bevreesd Maria, uw vrouw, tot u te nemen.” Zij was ook uit David.

Het teken van de geboorte uit de maagd Maria

Volgens Mattheüs 1 verwijst deze profetie naar de geboorte van Jezus uit Maria, die als maagd zwanger werd. 

Een maagd uit het huis van David, Maria, zou zwanger worden. Ze had geen man bekend, zoals uitdrukkelijk ook door haar wordt gezegd in het Lukas-evangelie.  En zij zal een zoon baren. Dat is niet de vervulling van het teken, dat is het teken. De Here geeft ons het teken van de geboorte van Jezus uit de maagd Maria. Dat is het teken. Dat staat er in Mattheüs niet bij, maar er staat wel dat de geboorte van Jezus de vervulling is van dit profetisch Woord. Maar dat betekent dus dat de geboorte van Jezus uit Maria een teken is, ergens van. 

Een teken van de geboorte van de Gemeente

De geboorte van Jezus is in overeenstemming met het profetisch Woord, maar men doet alsof het een vervulling heeft gebracht van al Gods beloften. En dat is niet zo. Sterker nog, de geboorte van de Here Jezus was noodzakelijk, opdat daarna pas Gods beloften zouden worden vervuld. Het was een voorbereidende handeling, om zo te zeggen. Er moest eerst iets anders gebeuren voordat het koninkrijk openbaar kon worden en voordat Israël kon worden gered en terug verzameld.

De geboorte van Jezus is een beeld van de geboorte, de totstandkoming, van héél de Gemeente, als wettige zoon van Jozef. Die is de drager van het eerstgeboorterecht en dat eerstgeboorterecht komt inderdaad bij de Gemeente terecht. Daarom heet de Gemeente een Gemeente van eerstgeborenen. 

Eerstgeboorterecht van de Gemeente

Dat eerstgeboorterecht van Jozef wordt vervuld in de verzameling, de roeping, en dus het eerstgeboorterecht van de Gemeente, die de erfgenaam is van de beloften Gods, gedaan aan Jozef, Efraïm en Manasse. 

Hier op aarde staat het natuurlijke volk Israël onder leiding van de koninklijke stam Juda aan het hoofd van het Koninkrijk. Er is daardoor op aarde geen plaats en daarom wordt de Gemeente naar de hemel gepromoveerd.

De maagd zal een Zoon baren